जीवनाची सर्व पाने काय सोनेरीच होती ?
सारखी तेजाळणारी ओळ एखादीच होती !
गझल
धीट माझी प्रीत होती
गीत माझे गात होती
चांदणे शिंपीत होती
तो खरा नव्हता लळा, ती
वागण्याची रीत होती
सोंग होते सोहळ्याचे
माणसे चिंतेत होती
पाहुनी ना पाहिले मज!
(कोणत्या धुंदीत होती? )
दोष नाही पुरुरव्याचा
अप्सरा शापीत होती
शर्थ केली वादळाने
धीट माझी प्रीत होती
- सोनाली जोशी
प्रत्येक शर्यतीचा मी भाग होत गेलो
हर एक मृगजळाचा मी माग घेत गेलो
मोडीत काढली ती तत्त्वे जुनाट सारी
बहुमोल दागिन्यांना मी डाग देत गेलो
दु:खात काय मोठे, ते रोजचेच आहे
घेऊन मी सखीसम त्याला कवेत गेलो
टीकास्त्र सोडणारे जमले किती शिखंडी
अर्जुन कुणी नसावा ह्या वंचनेत गेलो
जा वैषयिक
एकट्याची हातघाई चालली
ही स्वतःसंगे लढाई चालली
रे भिकार्यांनो,लुटा ही देवळे
देवतांची गाइगाई चालली
बांधतो आहे बुटाचे बंद मी
फाटक्या चपलेत आई चालली
घेऊनी थैली रिकामी परतलो
शेर ना माझी रुबाई चालली
बंद कर तू नाकडोळे आपले
बंगल्यामध्ये मिठाई चालली
वाचणारा एकही नाही मला
चालली, वायाच शाई चालली!
-गणेश एस्.एम्. धामोडकर
माणूस माणसासाठी आताशा धावत नाही
अन् देवळातला गोटा तर कधीच पावत नाही
झरतील कुणाचे अश्रू, फुलतील सुगंधी बागा
मी उगीच या वाटेवर जखमांना लावत नाही
तळव्याला तुझ्या खुलवते नावांची नाजुक नक्षी
पण मेंदीच्या रंगाचे जगण्याशी भावत नाही
तू कधी मायही माझी, माझी तू कधी प्रियाही
तू फक्त ठोकळ्यामध्ये शब्दांच्या मावत
आई !
.......................... आर्त माझ्या पुकाऱ्यात आई !येथेच सप्तरंगी पिशव्यांत रक्त मिळते
तुकड्यांत वाटलेले आकाश फक्त मिळते
खांद्यावरी स्वत:च्या पेलेल स्वर्ग- त्याला
नरकात राहण्याची ताकीद सक्त मिळते
पंखांत वीज त्यांच्या, बेफाम अन भरारी
पण त्या गरुडपिलांना, घरटे विभक्त मिळते
सारेच राम त्यांनी, बेडीत बंद केले
आता न रावणांना, आव्हान शक्त मिळते
घाणीत पाय का तो ठेवीत येत
जीवनाचे (/ लेखनाचे) नियम सारे मोडले मी
शब्द जे रिझवीत गेले, जोडले मी!
सोडुनी घरटी जुनी पक्षी उडाले...
जीर्ण वृक्षाला तरी ना सोडले मी...
राहिला आता कुठे संदर्भ त्यांचा?
धर्मग्रंथांतील दावे खोडले मी!
कळत-नकळत मी कसा बोलून गेलो!
गुपित जपलेले चुकीने फोडले मी...
यायचा समजावण्यासाठी मला तो...
बोलणे त्याचे मधे
अजून ऐकू तिला न येई तुझे तराणे, तुझी कहाणी
भरून आहे तिच्या कदाचित अजून कानी जुनी विराणी
अजून त्याच्याच चेहऱ्याची करे प्रतीक्षा नयननिरांजन
अजून डोळ्यांत आठवांचे विटाळलेले गढूळ पाणी
म्हणायला राहिलीत मागे कुंवारतेची फुलं सुगंधी
फळाफळातून वेल गाते दुरावल्या प्रीतिचीच गाणी
जरी कधीची विरून गेली धुक्यात ती आकृती सख्याची
अजून
बुरुजातल्या कथांना चिणला सबूत आहे
प्राचीन या गढीचे विकराल भूत आहे
फाशांमधे जगावे, फाशांवरी मरावे
हा कैफ़ जीवनाचा- फसवाच द्यूत आहे
पैशास जो कधीही विकलाच जात नाही
तो कोण या जगी रे, मायेस पूत आहे?
पिंजू तरी किती हे - हृदयास पीळ नाही
नाकास भावनेच्या, धरलेच सूत आहे
गंगेत हर